Zrozumieć bruksizm: przyczyny, objawy i metody leczenia

Czy zauważyłeś, że w sytuacjach stresowych Twoje ciało reaguje w nieoczekiwany sposób? Być może nieświadomie zaciskasz szczękę, zgrzytasz zębami lub odczuwasz ból w szczęce. Dlaczego w sytuacjach stresowych nieświadomie napinamy szczękę? Jak to zachowanie wpływa na nasze zdrowie?

1. Typowe objawy bruksizmu

Ponieważ bruksizm często występuje podczas snu, nie zdajesz sobie sprawy z tego nawyku, dopóki nie pojawią się wyraźne objawy. Do typowych objawów bruksizmu należą:

• Poranny ból głowy, zwłaszcza w okolicy skroni
• Niewyjaśniony ból szczęki, uczucie napięcia lub dyskomfort w okolicy twarzy
• Zwiększona wrażliwość zębów lub zmęczenie mięśni żuchwy, ból
• Powierzchnia zębów staje się płaska, popękana
• Ból lub dyskomfort podobny do bólu ucha (nie spowodowany infekcją ucha)

2. Rodzaje bruksizmu

Bruksizm dzieli się na dwie kategorie ze względu na różny czas wystąpienia.

Bruksizm na jawie

Oznacza to zaciskanie lub zgrzytanie zębami w stanie czuwania. Możesz nieświadomie zgrzytać zębami w sytuacji stresu, niepokoju, frustracji lub intensywnej koncentracji. Wiele osób nie zdaje sobie sprawy z tego nawyku podczas wykonywania codziennych czynności.

Bruksizm senny

Oznacza zaciskanie lub zgrzytanie zębami podczas snu. Ten rodzaj bruksizmu zalicza się do zaburzeń ruchowych związanych ze snem. Niektóre osoby cierpiące na bruksizm senny są również bardziej narażone na inne problemy związane ze snem, takie jak bezdech senny i chrapanie.

3. Przyczyny: bruksizm pierwotny a wtórny

Bruksizm pierwotny: Często występuje samodzielnie i nie jest spowodowany innymi chorobami. Zazwyczaj wiąże się z czynnikami psychologicznymi, takimi jak codzienny stres, lęk oraz pewne cechy osobowości (np. dążenie do perfekcji, silna rywalizacja lub wysoki poziom energii).Ponadto bardzo ważną rolę odgrywają również czynniki genetyczne. Jeśli rodzice cierpią na bruksizm, prawdopodobieństwo wystąpienia tego schorzenia u ich dzieci będzie dość wysokie.

Bruksizm wtórny:Jest to przeciwieństwo bruksizmu pierwotnego. Wywołują go choroby podstawowe, leki lub nawyki związane ze stylem życia. Do typowych przyczyn należą leki psychiatryczne (takie jak leki przeciwdepresyjne z grupy SSRI), zaburzenia neurologiczne (takie jak choroba Parkinsona), refluks żołądkowo-przełykowy (GERD), bezdech senny oraz nadmierne spożycie alkoholu, kofeiny lub nikotyny.

4. Diagnoza i badania

Stomatolog oceni objawy i nawyki związane ze stylem życia, w tym porę i częstotliwość zgrzytania zębami, a także powiązane objawy (takie jak ból szczęki, trzaski podczas otwierania ust lub nadwrażliwość zębów). Podczas badania jamy ustnej stomatolog sprawdzi stopień zużycia zębów, uszkodzenia szkliwa oraz wszelkie problemy z zgryzem, które mogą powodować bruksizm.

5. Leczenie

Jeśli chcesz leczyć bruksizm, współczesna medycyna oferuje wiele metod. Po postawieniu diagnozy lekarz dobierze dla Ciebie najbardziej odpowiednią terapię.

1. Indywidualnie dopasowane nakładki na zęby na noc i szyny: Szyna może stanowić barierę ochronną wewnątrz jamy ustnej, odciążając żuchwę i zmniejszając skutki zgrzytania zębami podczas snu.
2. Leki: Leki zwiotczające mięśnie pomagają złagodzić napięcie szczęki. Należy jednak pamiętać, że jeśli lek powoduje wtórny bruksizm, należy dostosować dawkowanie leku na receptę.
3. Zastrzyki z botoksu: Zastrzyki z toksyną botulinową (Botox) mogą pomóc w ograniczeniu aktywności mięśni szczęki i złagodzeniu objawów związanych z bruksizmem.
4. Biofeedback: Korzystając z elektronicznych urządzeń do monitorowania aktywności mięśni, możesz ustalić, czy masz nawyk zgrzytania zębami, i świadomie go zmienić.
5. Leczenie schorzeń podstawowych: Często stosuje się to w celu leczenia przyczyn podstawowych, takich jak terapia CPAP w leczeniu bezdechu sennego lub leczenie refluksu żołądkowo-przełykowego (GERD), co może znacznie ograniczyć bruksizm wtórny.

6. Jak radzić sobie z bruksizmem?

Bruksizm wydaje się być uciążliwym schorzeniem. Jednak w codziennym życiu, jeśli uda nam się wyrobić sobie kilka dobrych nawyków i zwracać uwagę na drobne szczegóły, można go złagodzić.

1. Spróbuj oddychać głęboko i medytować. Poczujesz, jak całe twoje ciało się uspokaja, co może rozluźnić mięśnie szczęki.
2. W codziennym życiu należy unikać żucia gumy lub gryzienia twardych przedmiotów, ponieważ nawyki te powodują wzrost napięcia mięśni zębowych.
3. Ogranicz spożycie kawy i alkoholu oraz nie pal, ponieważ te czynniki obniżają jakość snu.
4. Jeśli masz czas, warto przed snem skorzystać z gorącego okładu, który złagodzi napięcie i dyskomfort w mięśniach.